Veel organisaties hebben hun RI&E netjes op orde. Er is een rapport, er is een plan van aanpak en alles lijkt geregeld. Toch zie je in de praktijk dat maatregelen niet altijd worden uitgevoerd en risico’s blijven bestaan. 

Dat is zonde. Want juist het plan van aanpak is het onderdeel waarmee je echt verschil maakt.

Het probleem zit zelden in de RI&E zelf, maar in wat er daarna gebeurt. Het plan van aanpak wordt gemaakt, maar niet actief gebruikt. Terwijl juist dat onderdeel ervoor moet zorgen dat risico’s daadwerkelijk worden aangepakt. En dat is niet vrijblijvend. In artikel 5 van de Arbeidsomstandighedenwet (Arbowet) is vastgelegd dat een RI&E ook een plan van aanpak moet bevatten waarin de te nemen maatregelen en de risico’s worden beschreven. Werkgevers zijn dus verplicht om dit onderdeel serieus aan te pakken.  

Je maakt per risico één concrete maatregel 

Een plan van aanpak loopt vaak vast doordat maatregelen te algemeen blijven. Formuleringen als “veiligheid verbeteren” of “werkdruk verlagen” klinken goed, maar sturen niet op uitvoering. In de praktijk werkt een plan pas als je precies benoemt wat er verandert. Denk aan het invoeren van taakroulatie op een specifieke afdeling, het vervangen van een onveilige werkwijze of het aanpassen van instructies op een concrete werkplek. 

Dat is ook logisch vanuit de RI&E zelf. Volgens artikel 5 lid 3 van de Arbeidsomstandighedenwet maakt het plan van aanpak deel uit van de RI&E en moet daarin staan welke maatregelen worden genomen en binnen welke termijn . Ook in het certificatieschema voor arbokerndeskundigen, gepubliceerd in Staatscourant 2022, 7977, staat dat een plan van aanpak wordt getoetst op de vraag of maatregelen concreet en realistisch zijn uitgewerkt en of zij gericht zijn op het wegnemen of beperken van risico’s. 

Je wijst daar één verantwoordelijke voor aan 

Een maatregel zonder eigenaar blijft vaak hangen tussen goede bedoelingen en de praktijk van alledag. Daarom werkt het beter om per actie één verantwoordelijke aan te wijzen. Niet een afdeling, niet een team, maar één persoon die voortgang bewaakt en aanspreekpunt is.  

Ook dit zie je terug in de manier waarop een plan van aanpak inhoudelijk wordt beoordeeld. In het certificatieschema staat dat wordt gekeken of de aangewezen actiehouders voldoende bevoegdheid hebben om maatregelen uit te voeren en of taken en verantwoordelijkheden binnen de organisatie juist zijn toegepast. Eigenaarschap is dus niet alleen praktisch slim, maar ook een logisch onderdeel van een goed onderbouwd plan van aanpak. 

Je plant vaste momenten waarop je de voortgang bespreekt en bijstuurt  

Zelfs een goed opgesteld plan verliest snel zijn waarde als niemand er meer naar kijkt. Daarom is het slim om vanaf het begin vaste evaluatiemomenten in te bouwen. Dan bespreek je niet alleen wat al is uitgevoerd, maar ook welke acties vertraging oplopen, waarom dat gebeurt en wat nodig is om alsnog verder te komen. 

Dat sluit aan op artikel 5 lid 4 van de Arbeidsomstandighedenwet. Daarin staat dat de RI&E moet worden aangepast wanneer ervaringen, gewijzigde werkmethoden, veranderde werkomstandigheden of nieuwe professionele inzichten daar aanleiding toe geven. Ook Ondernemersplein benadrukt dat je de RI&E en het plan van aanpak moet aanpassen wanneer werkprocessen, werkplekken of omstandigheden veranderen. Een plan van aanpak is dus geen eenmalig document, maar iets dat je actief moet blijven gebruiken. 

Van document naar resultaat 

Wanneer je op deze manier werkt, verandert het plan van aanpak van een verplicht onderdeel van de RI&E in een praktisch hulpmiddel. Je maakt keuzes per risico, legt eigenaarschap vast en zorgt dat maatregelen niet uit beeld verdwijnen. Daarmee ontstaat precies waar de RI&E voor bedoeld is: grip op risico’s en gerichte verbetering van veiligheid en gezondheid op de werkvloer. Heb je hulp nodig met jouw RI&E of plan van aanpak? Onze adviseurs denken graag met je mee. Neem contact met ons op via 088 – 166 3006 of stuur een mail naar verkoop@werkveilig.nl